01 stycznia 2026

Luminova vs. rurki z trytem – która technologia najlepiej świeci w ciemności?

Walka o dominację w kategorii „świetlnej” na tarczach zegarków to starcie dwóch zupełnie innych filozofii fizycznych. W 2026 roku, gdy zegarmistrzostwo coraz częściej łączy tradycyjne rzemiosło z zaawansowaną inżynierią materiałową, wybór między masą świecącą (Luminova) a gazowymi rurkami z trytem (GTLS) stał się jednym z najczęściej poruszanych tematów przez kolekcjonerów poszukujących idealnego „narzędzia” do pracy w ciemności.

Jako redakcja HORAUTHENTIC przeprowadziliśmy dogłębną analizę obu technologii. Rozkładamy na czynniki pierwsze sposób ich działania, trwałość oraz praktyczną użyteczność, abyś mógł zdecydować, która z nich lepiej oświetli Twój nadgarstek w najczarniejszą noc.

1. Super-LumiNova: Magazynier światła

Super-LumiNova (i jej wariacje, jak Rolexowy Chromalight) to materiał fotoluminescencyjny oparty na glinianie strontu. Działa jak akumulator: musi zostać „naładowany” przez zewnętrzne źródło światła (słońce, latarkę), aby móc je później oddać.

Zalety:

Ekstremalna jasność początkowa: Tuż po naświetleniu Super-LumiNova świeci niesamowicie intensywnie, często oświetlając nawet przestrzeń wokół nadgarstka. W 2026 roku najnowsze generacje (Grade X1) oferują o 60% większą jasność niż standardowe powłoki sprzed dekady.
Nieograniczona żywotność: Masa ta nie traci swoich właściwości z upływem lat. Tak długo, jak masz dostęp do światła, Twój zegarek będzie świecił – nawet za 50 lat.
Estetyka: Producent może nakładać ją w dowolnych kształtach i kolorach (od vintage'owej patyny po neonowy błękit), co daje projektantom ogromne pole do popisu.

Wady:

Zanikający blask: To największy minus. Po kilku godzinach w całkowitej ciemności jasność drastycznie spada. Choć ludzkie oko po adaptacji do mroku wciąż odczyta godzinę nad ranem, efekt „wow” znika szybko.

2. Rurki z trytem (GTLS): Mały reaktor na nadgarstku

Technologia Gaseous Tritium Light Sources (używana głównie przez marki takie jak Ball, Luminox czy Traser) opiera się na radioluminescencji. Gazowy tryt (izotop wodoru) jest zamknięty w borokrzemowych rurkach, których wewnętrzne ścianki pokryto luminoforem. Rozpad beta trytu bombarduje luminofor, zmuszając go do stałego świecenia.

Zalety:

Stała jasność: Zegarek z trytem świeci tak samo o godzinie 22:00, jak i o 4:00 rano. Nie potrzebuje żadnego naładowania. Jest to technologia „set and forget” – idealna dla nurków głębinowych, grotołazów czy żołnierzy.
Czytelność w każdych warunkach: Ponieważ nie wymaga zewnętrznego impulsu, rurki są niezawodne w sytuacjach, gdy zegarek jest stale schowany pod mankietem kurtki.

Wady:

Okres połowicznego rozpadu: Tryt ma „datę ważności”. Czas połowicznego rozpadu wynosi około 12,3 lat. Oznacza to, że po dekadzie Twój zegarek będzie świecił o połowę słabiej, a po 25 latach rurki staną się niemal martwe i będą wymagały wymiany u producenta.
Ograniczenia projektowe: Rurki są szklanymi elementami, więc muszą być proste (lub lekko wygięte). Nie da się z nich stworzyć finezyjnych cyfr arabskich czy logotypów, co nadaje zegarkom bardzo techniczny, militarny wygląd.

3. Porównanie w 2026 roku: Która technologia wygrywa?

Wybór zależy od Twojego stylu życia. W 2026 roku obserwujemy wyraźny podział na rynku:

CechaSuper-LumiNovaRurki z trytem (GTLS)Źródło energiiŚwiatło zewnętrzne (ładowanie)Rozpad radioaktywny (autonomiczne)Jasność po 5 minBardzo wysokaŚredniaJasność po 8hBardzo niskaŚrednia (bez zmian)Trwałość materiałuWiecznaok. 15-25 latZastosowanieZegarki luksusowe, nurkowe, casualZegarki taktyczne, profesjonalne

Eksportuj do Arkuszy

Werdykt HORAUTHENTIC

Dla większości użytkowników Super-LumiNova jest rozwiązaniem lepszym. Większość z nas spędza noc w zasięgu lampki nocnej lub po prostu nie potrzebuje odczytywać godziny w ósmej godzinie całkowitego mroku. Ponadto, brak „daty ważności” sprawia, że zegarek jest prawdziwie długowiecznym przedmiotem.

Jednak jeśli jesteś profesjonalistą lub pasjonatem wypraw w miejsca, gdzie słońce nie dociera, tryt nie ma sobie równych. To jedyna technologia, która gwarantuje, że spojrzenie na nadgarstek w absolutnej ciemności zawsze przyniesie odpowiedź.

Warto jednak wspomnieć o jednym nowoczesnym rozwiązaniu. Czy wiesz, że w 2026 roku niektóre marki (np. Ball) zaczęły łączyć obie technologie? Stosują one rurki z trytem dla wskazówek, by zapewnić stały odczyt, oraz obfite warstwy Luminovy na bezelu dla efektownego blasku po wejściu do ciemnego pomieszczenia. Czy wiesz, że prawo międzynarodowe ściśle reguluje ilość trytu w zegarku (oznaczenia T25 lub T100 na tarczy), aby zapewnić pełne bezpieczeństwo radiologiczne użytkownika? O tym, jak odróżnić stary, niebezpieczny tryt malowany na tarczy od bezpiecznych rurek gazowych, dowiesz się w naszym kolejnym rozbudowanym raporcie na HORAUTHENTIC.

FAQ – Luminova vs Tryt (Deep Dive)

Czy tryt w zegarku jest bezpieczny dla zdrowia? Tak, promieniowanie beta emitowane przez tryt nie jest w stanie przeniknąć przez ludzką skórę, a dodatkowo jest całkowicie uwięzione wewnątrz borokrzemowych rurek i pod szafirowym szkłem zegarka. Jest to technologia całkowicie bezpieczna w codziennym użytkowaniu.

Dlaczego stare zegarki z lat 60. świecą, mimo że tryt powinien już wygasnąć? One zazwyczaj już nie świecą samodzielnie. To, co widzisz, to efekt pobudzenia resztek luminoforu przez światło zewnętrzne (podobnie jak w Luminovie), ale sam tryt jako źródło energii już dawno wygasł. Często też stara masa ulega przebarwieniu (patynie), co jest bardzo pożądane przez kolekcjonerów.

Czy kolor świecenia ma znaczenie? Tak. Ludzkie oko jest najbardziej czułe na kolor zielony w warunkach nocnych. Dlatego większość zegarków nurkowych (Diverów) świeci na zielono. Niebieska luma (jak Chromalight) jest wybierana przez Rolexa ze względu na dłuższy czas świecenia w głąb nocy, mimo nieco mniejszej intensywności początkowej.

Jak szybko naładować Luminovę? Najszybciej zrobisz to za pomocą latarki UV lub bezpośredniego światła słonecznego. Wystarczy 15-30 sekund intensywnego naświetlenia, aby uzyskać maksymalny blask, który utrzyma się przez pierwsze kilkanaście minut.

Czy rurki z trytem mogą się stłuc wewnątrz zegarka? Jest to niezwykle rzadkie, ponieważ rurki są bardzo małe i chronione przez tarczę oraz szkło. Nawet jeśli doszłoby do pęknięcia jednej rurki, ilość gazu jest tak znikoma, że natychmiast uległaby rozproszeniu w powietrzu bez żadnego zagrożenia dla użytkownika.

Wolisz krótki, ale oślepiający blask Super-Luminovy, czy spokojne, wieczne światło trytu? Napisz do nas w komentarzu, w jakich warunkach najczęściej testujesz lumę swojego zegarka – nasza redakcja chętnie pozna Twoje doświadczenia!